Цахилгаан сүлжээ үйлдвэрлэл, дамжуулалт, түгээлт гэсэн гурван үндсэн хэсгээс бүрддэг. Цахилгаан станц ихэвчлэн 10-20 кВ хүчдэлтэй цахилгаан үйлдвэрлэдэг ч алс зайд дамжуулахдаа трансформатороор 110, 220, 500 кВ хүртэл өсгөдөг. Учир нь ижил чадлыг өндөр хүчдэлээр дамжуулахад гүйдэл багасч, утасны халалтаас үүдэх алдагдал эрс буурдаг. Хэрэглэгчид ойртох тусам дэд станцууд хүчдэлийг аажмаар бууруулж, эцэст нь гэрийн 220 В болгон хүргэдэг.
Сүлжээний хамгийн чухал зарчим бол үйлдвэрлэл ба хэрэглээний тэнцвэр юм. Цахилгааныг их хэмжээгээр хадгалах нь хэцүү тул секунд тутамд үйлдвэрлэл хэрэглээтэй яг тэнцүү байх ёстой. Энэ тэнцвэрийн үзүүлэлт нь давтамж бөгөөд Монгол, Европ зэрэг ихэнх оронд 50 Гц байдаг. Хэрэглээ үйлдвэрлэлээс давбал давтамж буурч, эсрэгээрээ бол өсдөг. Давтамж хэт хазайвал тоног төхөөрөмж гэмтэхээс сэргийлж хамгаалалт ажиллаж, хэрэглэгчдийг таслах, бүр бүхэл бүтэн системийн тасралт үүсч болно.
Тэнцвэрийг хадгалахын тулд диспетчерийн төв эрэлтийг урьдчилан таамаглаж, станцуудын ачааллыг тасралтгүй зохицуулдаг. Уламжлалт станцуудын эргэлдэх том генераторууд инерцээрээ давтамжийн огцом өөрчлөлтийг сааруулдаг бол нар, салхины эх үүсвэр инверторээр холбогддог тул энэ үүргийг батерей, ухаалаг инвертор гүйцэтгэх болж байна. Мөн хөрш орнуудтай холбосон шугамаар илүүдэл, дутагдлаа солилцдог.
Дүгнэвэл, цахилгаан сүлжээ бол хүн төрөлхтний бүтээсэн хамгийн том, нарийн машинуудын нэг бөгөөд сэргээгдэх эрчим хүчний эзлэх хувь өсөх тусам илүү ухаалаг, уян хатан болох шаардлагатай болж байна.
Сэтгэгдэл үлдээх
Таны имэйл хаяг нийтлэгдэхгүй. Заавал бөглөх талбарууд * тэмдэглэгээтэй
